Sfeerbeeld van diverse mensen met fiets en lopen op station
Dossier

Migranten

Werk, studie, gezinsleven of op de vlucht voor oorlog of geweld. Er kunnen verschillende redenen zijn waarom je in Nederland een nieuw leven wilt opbouwen. Om hier te verblijven heb je toestemming nodig. Pas daarna kun je in Nederland werken en wonen en kom je in aanmerking voor rechten en voorzieningen. Jouw reden bepaalt welke vergunning je aanvraagt. En in welke mate je wordt beschermd door mensenrechten.

Op de vlucht voor oorlog of geweld

Als je op de vlucht bent voor oorlog of geweld, ben je mogelijk een vluchteling. Je vraagt dan bescherming – en daarmee asiel - aan de Nederlandse overheid. Nederland mag je dan niet terugsturen naar een plek waar je slachtoffer kunt worden van oorlog, onterechte vervolging of een onmenselijke behandeling. Vraag je asiel aan? Dan moet Nederland je de mogelijkheid bieden om te laten beoordelen of je vluchteling bent of niet. In afwachting van deze beoordeling heb je recht op opvang. De Nederlandse overheid moet je dan in je basisbehoeften voorzien. Als er eenmaal is vastgesteld dat je vluchteling bent, mag je niet anders behandeld worden dan de mensen die al in Nederland wonen.

In Nederland wonen voor studie, werk of familie

Als je in Nederland wilt wonen voor studie, werk of familie gelden er andere toelatingsregels dan voor mensen die vluchten voor oorlog of geweld. Je bent dan geen asielzoeker maar een migrant. Om te bepalen welke regels voor jou gelden, is het ook belangrijk om te weten of je uit een EU-land komt of niet. In het eerste geval, zijn de regels soepeler dan in het tweede geval.

Wordt je aanvraag voor een vergunning afgewezen?

Dan mag je niet in Nederland zijn en moet je Nederland verlaten. Dat is ook het geval als je nooit een verblijfsvergunning hebt aangevraagd. Een aantal rechten heb je dan nog wel. Het recht op medische zorg bijvoorbeeld als je ziek bent. Of rechtsbijstand als je het nodig hebt. Soms heb je ook recht op opvang, als je zelf niet in staat bent om dit te regelen. Voor kinderen gelden aparte regels. Zij hebben altijd recht op opvang en mogen tot hun 18e naar school. Ook al is nog niet duidelijk of ze in Nederland mogen blijven.

Mag je hier niet blijven, maar wil je ook niet vertrekken?

Dan mag Nederland je in sommige gevallen opsluiten. Dit kan niet zomaar. Hiervoor gelden strenge eisen. De rechter beoordeelt of hieraan wordt voldaan.  Heb je problemen met het aanvragen of verlengen van je verblijfsvergunning? Of word je opgesloten? Dan kun je gratis juridisch advies krijgen bij het Juridisch Loket. Het Juridisch Loket kan je doorverwijzen naar een advocaat. Je kunt natuurlijk ook zelf een advocaat zoeken. 

Naleving mensenrechten staat onder druk 

Onderwerpen als opvang en detentie, het voorkomen van fraude, integratie, hebben veel aandacht gekregen in de politiek, de media en de samenleving. Het beleid voor asielzoekers en migranten wordt hierdoor steeds strenger. Nog altijd willen veel mensen migranten of asielzoekers vrijwillig helpen. Maar er is ook steeds meer weerstand tegen mensen die hier komen om een nieuw leven op te bouwen. Hierdoor komt ook de naleving van de mensenrechten onder druk te staan. En worden migranten en asielzoekers steeds meer gestigmatiseerd.

Het College volgt verschillende ontwikkelingen en onderwerpen op de voet. Denk aan de bescherming van vluchtelingen, vreemdelingen- en grensdetentie, de verblijfsomstandigheden en andere problemen van mensen zonder verblijfsstatus en het recht op gezinsleven.

Wil je iets kwijt over dit onderwerp?