Toegelicht

Uitlatingen Geert Wilders over ‘Marokkanen’

20 maart 2014 - Laatste update 21 maart 2016

Op de avond van de gemeenteraadsverkiezingen (19 maart 2014), stelt Wilders zijn aanhang de vraag: “Willen jullie hier in deze stad én in Nederland meer of minder Marokkanen?”

Uitlatingen Geert Wilders over ‘Marokkanen’

Wat speelt er?

De volle zaal scandeerde “Minder, minder!” Wilders antwoordde met: “Dan gaan we dat regelen!”. Tijdens de verkiezingscampagne in Den Haag zei PVV-leider Wilders al: “Den Haag moet een stad met minder lasten en als het even kan met minder Marokkanen worden”. In de PVV-Nieuwsbrief laat Wilders weten bij zijn uitspraak over Marokkanen te blijven. Hij vindt het “te gek voor woorden” dat hij niet over Marokkanen mag zeggen wat hij wil.

Mensenrechten

Discriminatie

Niemand mag gediscrimineerd worden. Dit is neergelegd in artikel 1 van de Grondwet en in het wetboek van strafrecht. Dit Grondwetsartikel is een fundament van de rechtsstaat. Het beschermt burgers tegen discriminatie door de overheid. Het verbod op discriminatie staat in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM). Hierin staat dat alle mensen vrij en gelijk in waardigheid worden geboren. Artikel 2 bepaalt dat iedereen aanspraak maakt op alle rechten en vrijheden uit de verklaring, zonder enig onderscheid van welke aard ook, zoals ras, kleur, geslacht, taal, godsdienst en geboorte of andere status. Verder staat het verbod op discriminatie in alle andere belangrijke verdragen, zoals:

Veiligheid

Artikel 3 van de UVRM luidt: “Een ieder heeft het recht op leven, vrijheid en onschendbaarheid van zijn persoon.” Bij veiligheid gaat het om het geheel van rechten: het recht op wonen, werken, een gezinsleven, het recht op toegang tot de belangrijke maatschappelijke sectoren, en in laatste instantie het recht op bescherming van lichamelijke integriteit en het recht op wonen. Al deze rechten zijn neergelegd in verdragen.

Haat zaaien

Het Verdrag inzake burgerrechten en Politieke Rechten (IVBPR) verbiedt het zaaien van haat. Het propageren van haatgevoelens gebaseerd op nationale afkomst, ras of godsdienst die aanzetten tot discriminatie, vijandigheid of geweld, is verboden.

Sociale uitsluiting

Het Europees Sociaal Handvest garandeert het recht op bescherming tegen armoede en sociale uitsluiting. Deze verplicht de overheid maatregelen te nemen om de daadwerkelijke toegang te bevorderen van personen die zich in een situatie van sociale uitsluiting of armoede bevinden of in een situatie terecht dreigen te komen. Met name, werk, huisvesting, opleiding, onderwijs, cultuur en sociale en medische bijstand.

Vrijheid van meningsuiting versus discriminatie

Vrijheid van meningsuiting is vastgelegd in de Nederlandse Grondwet en artikel 10 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Waar de vrijheid van meningsuiting precies ophoudt is moeilijk te bepalen. Zeker is dat een politicus in het politieke debat veel ruimte heeft. Niettemin is die vrijheid van meningsuiting begrensd als de uitlating discriminerend is of aanzet tot haat.

Eerdere uitspraken Europees Hof

Er is een aantal relevante uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens over dit onderwerp. Bijvoorbeeld de uitspraak van het Hof in de zaak Féret (voorman van het Nationaal Front) tegen België. Ook deze had betrekking op discriminerende teksten (folders) van een politicus in verkiezingstijd. Het Hof liet die verkiezingscontext een rol in zijn afweging. Het Hof oordeelde dat het beledigende gedrag van de politicus niet viel onder zijn parlementaire activiteiten en dat de folders passages bevatten die duidelijk en doelbewust discriminatie, segregatie, haat en zelfs geweld (naar ras, kleur en nationale of etnische afkomst) wilden oproepen.

Standpunt van het College

Het College voor de Rechten van de Mens acht de uitlatingen van Geert Wilders discriminerend, omdat ze een groep Nederlanders apart wil zetten en behandelen, puur op grond van afkomst. De uitlatingen zetten aan tot haat tegen alle Marokkaanse Nederlanders. De overheid moet haar burgers beschermen tegen discriminatie en te allen tijde voorkomen dat zij zich bedreigd voelen en in een onveilige situatie terechtkomen. Het College vraagt het Kabinet dan ook om, als Kabinet, uitdrukkelijk publiekelijk afstand te nemen van deze uitspraken. Het kabinet is verplicht om actief op te treden tegen discriminatie en om ervoor te zorgen dat iedereen in Nederland gelijke rechten heeft. Deze verplichting vloeit voort uit de mensenrechtenverdragen waaraan Nederland zich heeft gecommitteerd.

In de media

Datum

Titel artikel Bron
20-03-2014 Open brief Adjunct directeur RTL-Nieuws Pieter Klein aan Geert Wilders RTL

Wil je iets kwijt over dit onderwerp?